ABD’li sismolog: “Depremin büyüklüğü 8,4’e ulaşabilirdi”

Fırat Üniversitesinde düzenlenen ‘Depreme Dirençli Kentler Çalıştayı’na konuşmacı olarak katılan ABD’deki Colorado Üniversitesinde görev yapan sismolog Roger Bilham, 6 Şubat’taki depremlerin büyüklüğünün 8,4’e ulaşabileceğini söyledi.

ABD’li sismolog: “Depremin büyüklüğü 8,4’e ulaşabilirdi”
ABD’li sismolog: “Depremin büyüklüğü 8,4’e ulaşabilirdi”
+2
Haber albümü için resme tıklayın

Fırat Üniversitesi (FÜ) tarafından 3 gün sürecek olan ’’2. Uluslararası Mühendislikte İlerlemeler ve Gelişmeler Konferansı’’ düzenlendi. Program çerçevesinde ’’Depreme Dirençli Kentler Çalıştayı’’ gerçekleştirildi. FÜ Atatürk Kültür Merkezinde başlayan çalıştaya, Fırat Üniversitesinden Prof. Dr. Ahmet Feyzi Bingöl, Jeolog ve Bilim Akademisi üyesi Prof. Dr. Naci Görür, ABD Colorado Üniversitesinden Prof. Dr. Roger Bilham, İstanbul Teknik Üniversitesinden Prof. Dr. Alper İlki, Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden Prof. Dr. Kemal Önder Çetin, Fırat Üniversitesi’nden Prof. Dr. Kürşat Esat Alyamaç, Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nden Prof. Dr. Erdem Canbay konuşmacı olarak katıldı.

Çalıştayda Elazığ ve Kahramanmaraş başta olmak üzere Türkiye’nin birçok ilinde yaşanan depremler, deprem olmadan önce alınması gereken tedbirler, şehirlerin depreme dirençli hale getirilmesi noktasındaki çalışmalar değerlendirildi.

Çalıştayın açılış konuşmasını yapan Mühendislik Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ebru Akpınar, çalıştayda yakın zamanda Elazığ’da ve ülkemizin birçok illerinde yaşanan depremler, deprem olmadan önce alınması gereken tedbirler ve şehirlerin depreme dirençli hale getirilmesi noktasındaki çalışmaların ele alınacağını belirtti.

Türkiye’nin genel tektonik durumu hakkında bilgi veren ABD’deki Colorado Üniversitesi’nden sismolog Roger Bilham, ’’2020 ve 2023 depremleri normalde olduğundan daha büyük bir deprem olabilirdi. Eğer tek bir deprem olsaydı yani 2020 depremi yaşanmasaydı ve bütün fay 2023 yılında kırılsaydı, depremin büyüklüğü 8.2 hatta 8.4’e ulaşabilirdi. Bu depremleri durduran şey, birincisi fayın uzunluğu, ikincisi fayın üzerindeki bent yan büklümler, engeller ve bariyerler, üçüncüsü ilk kez Roger Bilham ve diğer bilim insanları tarafından Doğu Anadolu Fay hattında kanıtlanan ‘krip’ hareketi ve bir diğer şey de derindeki kayaların özellikleri.

Arazi çalışmalarında, kaymanın zorlaştığı yerlerde ‘Serpentinite’ mineralini sıkça gördük. Sabunsu bir yapıya sahip olan serpentinite, çok ani bir hareket üzerine etki ettiğinizde bu defa bir yapıştırıcı varmış gibi hareketi engelliyor. Yani serpantini, deprem davranışları üzerinde, depremin etkisini düşürücü etki yaptığı için bizim arkadaşımız. Buradan örnekler aldık ve ABD’ye analize gönderdik. Temel bir kural var, kayaların davranışlar, sıcaklık ve basınç koşulları altında değişiyor. Burada yaptığımız analizlerde eğer 100 santigrat derecede ise tıpkı serpentinite gibi kaymayı güçleştiriyor. Ancak 3 kilometre veya daha derinde ise o zaman bu etkisini kaybediyor ve kayma daha rahat bir şekilde ilerliyor. 2020 Sivrice depreminin güney ucu ile 2023 Kahramanmaraş depreminin kuzey doğusu arasında bir boşluk var. Bu iki kırık birleşmedi. Burası da az önce bahsettiğimiz ve ABD’ye gönderdiğimiz örnekteki gibi quartz schistli kayalardan oluşuyor. Bu kadar küçük minerallerin büyük depremleri nasıl durdurduğunu aslında söylemeye çalışıyorum” diye konuştu.

Çalıştay sonunda konferansa konuşmacı olarak katılan bilim insanlarına, Elazığ Valisi Dr. Ömer Toraman, Belediye Başkanı Şahin Şerifoğulları ve Üniversitemiz Rektörü Prof. Dr. Fahrettin Göktaş tarafından günün anısına plaket takdim edildi.    

22 Eyl 2023 - 15:59 - Güncel