Dünyanın sayılı imparatorlukların arasına giren Osmanlı İmparatorluğu, 623 yıllık ömrü boyunca 36 Padişah tarafından yönetilmiştir.
A- TAHTINDAN İNDİRİLMİŞ OSMANLI PADİŞAHLARININ
LİSTESİ
“Asla izin verme; seni çelişkilerle sürüklemelerine!
Cehalete gömülür bilgeler;
Cahillerle tartışmaya girdiklerinde “
…………….
Dünyanın sayılı imparatorlukların arasına giren Osmanlı İmparatorluğu, 623 yıllık ömrü boyunca 36 Padişah tarafından yönetilmiştir. Bunların 14’dü tahtından zorla indirilmiştir. Bu ondört Padişahın nasıl tahtan indirildikleri hakkında çok insanımız yeterli bilgiye sahip değiller. Bu yüzden bazıları bilgi olmadan fikir sahibi olduklarından ulu orta konuşuyorlar. Bu da yanlış bilgilenmelere sebep olmaktadır.
Gelin tahtından indirilmiş Padişah’lar listesine kısaca bir göz atalım:
-
Yıl 1402. Osmanlı tahtında I. Beyazıt(Yıldırım) var; 4. Padişah… Ankara Savaşında Timur’a oğlu Mustafa ile tutsak düşmüş ve tahtından indirilmiştir.
-
Yıl 1512. Osmanlı tahtında II. Beyazıt var; 8. Padişah… Oğlu I. Selim tarafından tahtından indirilmiş ve sürüldüğü Demotoka’ya giderken yolda ölmüştür. Zehirlenerek öldürülmüş olduğu da söylenir.
-
Yıl 1618. Osmanlı tahtında I. Mustafa var; 15. Padişah… Akıl hastası olduğu için, Kapıkulu tarafından tahtından indirilmiştir… 1622’de bir kez daha tahta çıkarılmış ve aynı gerekçeyle tekrar indirilmiştir.
-
Yıl 1622. Osmanlı tahtında II. Osman var; 16. Padişah… Askeri bir darbeyle tahtından indirilmiş ve hakaretlere uğrayarak linç edilerek öldürülmüştür. Orduyu yeniden düzenlemek istediği için başına gelmiştir bunlar…
-
Yıl 1648. Osmanlı tahtında I. İbrahim var; 18.Padişah… Askeri bir darbeyle tahtından indirilmiş ve boğularak öldürülmüştür…
-
Yıl 1687. Osmanlı tahtında IV. Mehmet var; 19.Padişah… Kapıkulu tarafından tahtından indirilmiştir…
-
Yıl 1703. Osmanlı tahtında II. Mustafa var; 22. padişah… Askeri bir darbeyle tahtından indirilmiştir…
-
Yıl 1730. Osmanlı tahtında III: Ahmet var; 23. padişah… Patrona Halil öncülüğünde şeriat isteyenlerin ayaklanmasıyla tahtından indirilmiştir…
-
Yıl 1807. Osmanlı tahtında III. Selim var; 28 Padişah… Kabakçı Mustafa öncülüğünde şeriat isteyenlerin ayaklanmasıyla tahtından indirilmiştir… Sonrada öldürülmüştür.
-
Yıl 1808.Osmanlı tahtında IV. Mustafa var;29.Padişah Alemdar Mustafa Paşa tarafından askeri bir darbeyle tahtından indirilmiş ve yerine geçen küçük kardeşi II. Mahmut tarafından boğdurulmuştur...
-
Yıl 1876.Osmanlı tahtında Abdülaziz var; 32. Padişah … Medrese öğrencilerinin ayaklanması sonucu, değişen “Vükela Heyeti” nin kararıyla tahtından indirilmiştir…
-
Yıl 1876. Osmanlı tahtında V. Murat var; 33. Padişah … Tahta çıkmasından sonra 3 ay içinde akıl hastası olduğunun anlaşılması üstüne “Vükela Heyeti”( Heyet-i Vükela, Sadrazam, şeyhülislam ve diğer vekillerden oluşan ve hükümet etme görevini yerine getiren bir organdır. ) tarafından tahtından indirilmiştir.
-
Yıl 1909. Osmanlı tahtında II. Abdülhamit var; 34. Padişah… “ Mebusan ve Ayan Meclisleri” kararıyla tahtından indirilmiştir….
-
Yıl 1922. Osmanlı tahtında Mehmet Vahdettin var; 36. Padişah … Büyük Millet Meclisi’nin Saltanat’ı kaldırma kararıyla, kendiliğinden tahtından indirilmiş oldu…
-
Tarihi bilgileri mümkün olduğu müddetçe, genç kuşaklara doğru olarak aktarmak biz aydınların görevidir. Çünkü tarihi olayları ıskalarsak, geleceğimizi de çok kolay ıskalar ve farkında olmadan robotlaşırız.
B- OSMANLILARDA KAYMAKAM (VEKÂLETEN YÖNETİCİ)
“Kaim-i makam” (makamda duran), yetkileri üstlenen vekil demektir. Osmanlı Devleti’nde, sadrazam sefere gittiğinde, dönüşüne kadar payitaht İstanbul’da, sadaret kaymakamı unvanıyla bir vezir kendisine vekâlet ederdi. Aynı sırada padişah da Edirne’de ise bir başka vezir sadrazamın ikinci vekili olarak ve rikâp kaymakamı unvanıyla padişahın yanında bulunur; payitahttakine İstanbul kaymakamı denirdi. Tanzimat döneminde, taşra yönetiminde düzenlemelere gidilirken vilayet ve sancakların, kaza denen bölgeleri, konumlarına göre kaza kaymakamlığı ve nahiye müdürlüğü olarak örgütlendiğinde, kazayı, vilayet valisinin vekili sıfatıyla yöneten mülkiye amirlerine kaymakam dendiği gibi orduda da binbaşılıkla miralay (albay) arasında ki rütbeye de kaymakam denildi.
Cumhuriyet’in ilk yıllarında bir ara, vali karşılığı İLBAY, kaymakam yerine İLÇEBAY, sözcükleri benimsendi. Ancak bunlar ve şarbay (belediye başkanı) saylav(milletvekili) Kamutay (Büyük Millet Meclisi) gibi daha birçok Türkçe karşılık yasallaşamadı. Askeri rütbe kaymakam yerine ise yarbay öngörüldü.
Sonuç günümüzde de il ve ilçe yöneticilerimiz. Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre ama Osmanlı Devletinden kalma vali, kaymakam sanlarıyla görev yapıyorlar.
